Voor 17.00 besteld, morgen in huis!
Zakelijke accounts
Vanaf €50,- gratis thuis bezorgd.

Mechanisch reinigen (stralen)

Tips & Uitleg: Het Technische Handboek

Mechanisch reinigen, oftewel stralen. Welke verschillende methoden worden er toegepast en aan welke eisen moet het voldoen. Krijg meer inzicht in de verschillende straaltechnieken en bepaal zelf welke techniek het beste bij u past alvorens u het oppervlak met verf gaan conserveren.

Hierbij onderscheiden wij drie verschillende methoden, namelijk:

  • Pneumatisch stralen
  • Werpstralen
  • Natstralen

Pneumatisch stralen

Bij pneumatisch stralen wordt door perslucht het straalmiddel op het metaal geblazen. Het vroeger in gebruik zijnde straalmateriaal zand werd later vervangen, al spreekt men nog wel van zandstralen. Het nu in gebruik zijnde materiaal onderscheidt men in straalmiddelen voor eenmalig en voor herhaald gebruik. Bij het behandelen van grote constructies in de open lucht, gebruikt men het straalmiddel eenmaal. Het beste straalmiddel vormt korund en is meerdere malen te gebruiken. Door de hogere prijs wordt het zelden voor buitenwerk gebruikt als het niet terug te winnen is. Daarnaast gebruikt men ook gietijzer- en staalgrit, dat vooral bij werpstralen wordt toegepast. Hoewel men over mobiele straalinstallaties voor bijvoorbeeld onderhoudswerk beschikt, past men voor de bouw doorgaans hoofdzakelijk stationaire installaties toe, die zijn opgesteld bij de metaalbeschermingsbedrijven.

Werpstralen

Werpstralen wordt het straalmateriaal op het staaloppervlak geslingerd door gebruik van turbines (schoepenwielen). Deze installaties kunnen worden opgenomen in complete bewerkingsstraten, waarbij veel massawerk direct na het werpstralen van een grondlaag wordt voorzien, die opnieuw roesten voorkomt. Omdat bij het werpstralen het effect afhankelijk is van het weggeworpen materiaalgewicht, past men de zwaardere straalmiddelen toe, bijvoorbeeld hoekige staalkorrels (grit) of ronde korrels (shot), terwijl voor handstraalcabines ook gietijzergrit wordt gebruikt.

Natstralen

Natstralen wordt voor het bouwvak niet veel toegepast. Voor natstralen zijn speciale apparaten in de handel. De methode kan worden gebruikt voor het mechanisch reinigen van zowel nieuw als oud staal en voor het opruwen van oude intact zijnde verflagen, die geschikt moeten worden gemaakt voor het aanbrengen van nieuwe verflagen. Het water wordt alleen of onder toevoeging van grit met kracht op het metaal gespoten. Omdat het staaloppervlak zeer gevoelig is voor naroesten, is een verdere behandeling direct noodzakelijk. Natstralen wordt ook wel toegepast op plaatsen waar stofontwikkeling of waar in verband met brand en explosiegevaar vonkvorming moet worden vermeden.

Hogedruk waterstralen

Hogedruk waterstralen wijkt af van het stralen omdat gebruik wordt gemaakt van de energie van het water, dat met hogedruk 500 – 2000 bar naar de ondergrond wordt gebracht. Het stralen met hogedruk water, al dan niet onder toevoeging van straalmiddel, maakt het mogelijk een staaloppervlak geheel schoon te stralen. Men kan van een geschilderd oppervlak eventueel alleen de aangetaste toplaag verwijderen en de grondlaag intact laten. Door hogedruk waterstralen worden tevens de (onzichtbare) resten chloriden en sulfaten van het metaaloppervlak verwijderd. Deze straalmethode, die onder de handelsnaam “Hydro Jetting” wordt uitgevoerd, wint sterk aan belangstelling.

Bijzondere straalmethoden

Bijzondere straalmethoden, zijn er diverse, waarvan vele tot nu toe slechts een beperkte toepassing hebben gevonden. Deze speciale straalmethoden kunnen in de volgende groepen worden ondergebracht: § vochtig stralen, ter voorkoming van stof § stralen met verzinkt straalmiddel, om hierbij gelijktijdig te conserveren § stralen en fosfateren, in één arbeidsgang § stralen met een vlam om tegelijk te drogen § stralen met hogedruk water zonder straalmiddel § stralen en tegelijk aanbrengen § stralen met ijskorrels

Straalnormen

Straalnormen, gezien de grote verscheidenheid aan straalmiddelen en -methoden is het begrijpelijk dat er bepaalde eisen zijn, waaraan moet worden voldaan. Deze eisen zijn ook sterk afhankelijk van de na het stralen volgende bewerking, ook al is dit dan meestal schilderen. Er zijn een aantal nogal uiteenlopende normen. In ons land wordt veelal volgens de ISO norm gestraald. Naast de normen voor het stralen zijn er ook normen voor het zogenaamde handontroesten. Omdat de ISO norm in ons land het meest gebruikte is, wordt deze volledig behandeld. De ISO norm (The International Organization for Standardization) is verkrijgbaar bij het Nederlands Normalisatie Instituut.

ISO-8501-1:1988

ISO-8501-1:1988, roestgraden van staaloppervlakken en normen voor de voorbehandeling van deze oppervlakken alvorens deze met (roestwerende) verf wordt behandeld. De norm is opgesteld door het Zweeds Corrosie Instituut in samenwerking met American Society for Testing and Materials (ASTM), en de Steel Structures Painting Council (SSPC). In specificaties met betrekking tot het voorbehandelen van oppervlakken alvorens deze geschilderd worden. Het bestek van deze norm heeft betrekking op: oppervlakken van warmgewalst staal in vier verschillende roestschalen (A, B, C en D). Dezelfde oppervlakken voorbehandeld volgens twee kwaliteitsnormen voor het oppervlak door schrappen met de hand en staal- en machinaalborstelen, schuren enzovoort (St 2 en St 3). Dezelfde oppervlakken voorbehandeld volgens vier kwaliteitsnormen voor het oppervlak door stralen met verschillende middelen (Sa 1, Sa 2, Sa 2½ en Sa 3).

Bekijk hier het artikel over Voorbehandelingsnormen

Eerder door jou bekeken

Je hebt nog geen product bekeken.